Pablo Neruda , XXIV - Testamente II

Dejo mis viejos libros, recogidos
en rincones del mundo, venerados
en su tipografía majestuosa,
a los nuevos poetas de América,
a los que un día
hilarán en el ronco telar interrumpido
las significaciones de mañana.

Ellos habrán nacido cuando el agreste puño
de leñadores muertos y mineros
haya dado una vida innumerable
para limpiar la catedral torcida,
el grano desquiciado, el filamento
que enredó nuestras ávidas llanuras.
Toquen ellos infierno, este pasado
que aplastó los diamantes, y defiendan
los mundos cereales de su canto,
lo que nació en el árbol del martirio.

Sobre los huesos de caciques, lejos
de nuestra herencia traicionada, en pleno
aire de pueblos que caminan solos,
ellos van a poblar el estatuto
de un largo sufrimiento victorioso.

Que amen como yo amé mi Manrique,
mi Góngora, mi Garcilaso, mi Quevedo:
fueron titánicos guardianes, armaduras
de platino y nevada transparencia,
que me enseñaron el rigor, y busquen
en mi Lautréamont viejos lamentos
entre pestilenciales agonías.
Que en Maiakovsky vean cómo ascendió la estrella 
y cómo de sus rayos nacieron las espigas.

(Uit: Canto general Pablo Neruda)

Mijn oude boeken, verzameld
in uithoeken van de wereld, vereerd
in hun statige typografie, laat ik
na aan de nieuwe dichters van Amerika,
aan hen die op een dag
de betekenissen van morgen
zullen spinnen op het schorre, onderbroken weefgetouw. 

Zij zullen geboren zijn wanneer de woeste vuist
van dode houthakkers en mijnwerkers
een ontelbaar leven zal gegeven hebben
om de verwrongen kathedraal te reinigen,
de dolle korrel, de vezel
die onze gretige vlakten strikte
Dat zij de hel raken, dit verleden
dat de diamanten verpletterde, en dat ze
de graanwereld verdedigen met hun lied,
geboren in de boom van het martelaarschap.

Over de beenderen van de stamhoofden, ver
van ons verraden erfgoed, in volle
lucht van volkeren die alleen hun weg gaan,
gaan zij het standbeeld bevolken
van een lang, zegevierend lijden.

Dat ze zoals ik mijn Manrique, mijn Góngora,
mijn Garcilaso, mijn Quevedo beminnen:
ze waren titanische wachters, wapentuigen
van platina en besneeuwde doorzichtigheid,
die me strengheid leerden, en dat ze in
mijn Lautréamont de oude klachten zoeken
tussen verderfelijke doodsstrijd.
Dat ze in Majakovski zien hoe de ster oprees
en hoe uit haar stralen aren ontstonden.

(Vert. Bart Vonck)

I leave my old books, collected
in corners of the globe, venerated
in their majestic typography,
to the new poets of America,
to those who'll one day
weave tomorrow's meanings
on the raucous interrupted loom.

They'll have been born when the rough fist
of dead woodcutters and miners
has given a countless life
to clean the crooked cathedral,
the demented kernel, the filament
that entangled our avid plains.
Let them touch hell, this past
that crushed the diamonds, and let them defend
the granary worlds of their song
whatever grew on the tree of martyrdom.

Upon the chieftains' bones, far
from our betrayed legacy, in the open
air of nations that stand alone,
they'll fill the statute
of a long victorious suffering.

Let them love as I loved my Manrique, my Góngora,
my Garcilaso, my Quevredo: they were
titanic guardians, platinum
armor and snowy transparancy,
who taught me precision, and let them seek
in my Lautréamont old laments
amid pestilential agonies.
In Maiakovsky let them see how the star climbed
and how spikes of grain were born of this thunderbolts.

(Vert. Jack I Schmitt uit Canto General 1991,
University of California Press)

'Cees bedankt'

Burgemeester Cees Goekoop heeft gistermiddag de Chileense ambassadeur L. Rodrigues een omvangrijk gedicht van de Chileense dichter Pablo Neruda aangeboden. Het vers is door Jan Willem Bruins en Ben Walenkamp aangebracht op een blinde muur in de Pieterskerkchoorsteeg. De muur maakt deel uit van de de lingeriezaak Hunkemöller aan de Leidse Breestraat. In de tekst is de tekst: 'Cees bedankt' verwerkt. Goekoop kwam tot het plan om dit vers cadeau te doen aan de Chileense ambassadeur na een symposium over Pablo Neruda in Leiden. "Eigenlijk moet ik de Stichting Tegenbeeld bedanken", zei hij na de presentatie. "Dankzij die stichting breidt de poëzie zich als een inktvlek uit over Leiden."

(Leidsch Dagblad 18 november 1998)

Muurgedicht van Neruda met ode aan Cees Goedkoop

Het 67e muurgedicht in Leiden is geschreven door de Chileense dichter Pablo Neruda. 'Testamente II', zo heet dit gedeelte uit Neruda's 'Canto Generale' waarin de mythische geschiedenis van Amerika in 320 gedichten en 2000 verzen verwoord wordt. In het bijzijn van de Chileense ambassadeur onthulde de Leidse burgemeester Cees Goekoop dit gedicht afgelopen dinsdagmiddag op de muur van Hönkemüller aan de Pieterskerkchoorsteeg.

Voor de keuze van het gedicht en de uitvoering op (bak)steen zorgde opnieuw de Leidse stichting TEGEN-BEELD. Een bijzondere hulde was er daarbij voor de scheidende burgemeester Goekoop. 'Cees bedankt', zo is bij wijze van grap door medewerkers van deze Stichting in een afwijkende kleur als een soort puzzel door de woorden van Neruda heen te lezen.

(Nieuwsweek 21 november 1998)

Gedicht door Corien Groot Botman

PIETERSKERKCHOORSTEEG
 
Elke dag probeert ze me te winnen
Laat je werk toch liggen, sufferd, hijgt ze
Roept het door mijn open raam naar binnen
Wind of regen, dag en nacht, nooit zwijgt ze
 
Lachen, doet ze, huilen, schelden, minnen
Met de woorden van Neruda stijgt ze 
Moeiteloos omhoog. Ze móet haar zin, en
Aandacht. Wat ze wil, dat krijgt ze
 
Steeg, mijn steeg- je lokt me naar beneden
Hoor ik je, dan moet ik je betreden
Trillend lig je, smachtend wacht je
 
'k dacht dat je nooit zou komen, lach je
Pakt mijn hand en neemt mij kirrend mee
Steeg, mijn steeg- toe, voer me naar de Bree!

(ingezonden voor de gedichtenwedstrijd
"Leids Liefdesgedicht"
in het kader van de Boekenweek 2002)

• The Nobel Prize in Literature 1971