Jolijn den Os, Het geluid van pinguïns als ze slapen

o ja
wat ik zeggen wou
dit

zullen we ze groen maken
of lief noemen
of groen, zullen we bloemen
eten, blauwe, met warm ijs, wit?

o nee
wat ik vragen wou
dit

zullen we warme diertjes worden
kleine zwart-witte ijsvogels
groene geluidjes maken
om te weten dat we slapen

o ja
wat ik vergat
wat?

laten we bloemen maken,
aan je koude wit doorblauwde handen,
aan je groenelieve vingers, bloemenslingers
aan je nog altijd warme wimpers haken

(Vienne, maart 2001)

Uitgezocht:

geschreven en aangebracht door Jolijn den Os. Het gedicht is te vinden in haar boekje -mamma mia- dat ze in 2001 zelf uitbracht. Het bevat teksten die verband houden met het ziekteproces van haar moeder, die niet langer thuis kon wonen en opgenomen werd in een verzorgingshuis. Dit gedicht werd door Jolijn van de volgende inleiding voorzien:

Een antwoord op een vraag van mijn moeder, geschreven met inachtneming van de taal van haar wereld, demonstreert wat ik bedoel als ik zeg: 'Mijn moeder is pure poëzie.'

Ruim een jaar geleden was zij nog thuis. In de avondschemering, na het eten, zaten wij rustig in de kamer. Mamma dutte wat op de bank, te midden van de pluchen dieren, en ik maakte van de gelegenheid gebruik om me te verdiepen in m'n werk. In de stilte klonk plotseling helder maar weemoedig haar stem: 'Zeg, weet jij wat voor geluid pinguïns maken als ze slapen?'

De omslag van -mamma mia- staat vol met het hierbij afgebeelde 'symbooltje'. Desgevraagd vertelt Jolijn dat het voor haar meerdere betekenissen heeft: "Het is onderdeel van de andere kant van mijn poëzie: beeld dat beweegt, roert... Eigenlijk stamt het plaatje uit een filmpje (animatietje) over 'n olifant (oliefje), behorend bij een lang gedicht waarin allemaal dieren verschijnen."

"Het speelde ook een rolletje in m'n e-mailfeuilleton 'het Zwoegende Zeepbakje', alwaar het een op hol geslagen, op haar kruk rondtollende caissière trachtte te verbeelden..."

"Ter gelegenheid van -mamma mia- zag ik er een 'gek oud wijf, luidkeels lachend' in. Daarom staan de plaatjes op het kaftje ook tegenover mekaar: zelden zoveel gelachen als met m'n moeder... Dat er meer interpretaties mogelijk zijn bleek na de voordracht, vorig jaar, waarbij ik het boekje uitdeelde. Sommige mensen meenden dat het hersenen waren, bloemen heb ik ook gehoord... Mij is alles goed: er betekenis in leggen behoort de lezer dan wel kijker toe. Da's het machtige van poëzie..."

Jolijn woont op "Les Landes" in St. Pierre de Maillé, Frankrijk

Gemaakt voor:

Jan Walter die na meegezongen te hebben bij de TEGEN-BEELD manifestatie gewijd aan de sonnetten van Shakespeare zijn eigen muurgedicht in huis wilde hebben. Hij kende Jolijn en vroeg haar een muurgedicht te maken tegen een plafondbalk in zijn woonkamer.

• Jolijns 'Verlichtingdienst | Société Lumineuse' (test de O's)
• Gedicht: doehoei goeroe